روى گونسالس دو كلاويخو ( مترجم : مسعود رجب نيا )
104
سفرنامه كلاويخو ( فارسى )
« اشبيليه » « 1 » و پرا همچون « تريانا » « 2 » ( از محال اشبيليه در ساحل غربى « وادى - الكبير » « 3 » ) است كه بندرگاهها و اسكلهها و كشتيها در محوطهء بين آن دو هستند . يونانيان شهر خود را آنچنانكه ما بنام قسطنطنيه مىشناسيم ، نمينامند ، بلكه آن را شهر استانبول مىخوانند * . شهر پرا شهريست كوچك اما پرجمعيت . ديوارى محكم گرد آنست و در آن خانههاى عالى و خوش سازيست . اين شهر را مردم ژن در تصرف دارند و در آن يونانيان و ژنيان مسكونند . خانههاى اين شهر در كنار ساحل قرار دارند و چنان نزديك به دريا هستند كه ميان آب و حصار شهر باشكال فضاى پهنى جهت لنگرگاه كشتى بزرگ ميتوان يافت . ديوار تا حدودى بموازات ساحل كشيده شده است و سپس راه بالا ميگيرد و از تپهاى با شيب تند بالا مىرود و بر فراز آن تپه برجى بلند تعبيه شده است كه مشرف است به شهر و آن را حراست و ديدبانى مىكند * . بهر صورت اين تپهاى كه ديوار شهر بر روى آن ساخته شده است چندان بلند نيست اما در سوى راست آن و در ماوراى حصار شهر تپهايست كه برين تپهء اول مشرف و سركوب است . اين تپهء مرتفع بيرون حصار همانست كه سلطان ( بايزيد ) چون در 1399 م . ( 802 ه . ) براى محاصرهء پرا و قسطنطنيه آمد روى آن چادر برافراشت . حملهء او در هر دو بارى كه شهر را از دريا و خشكى در محاصره گرفت ازين محل آغاز گشت و منجنيقهايى كه عليه حصار به كار رفت همه درين مكان نصب شد . در يكى از محاصرهها شهر ششماه در محاصره بود . از جانب خشكى چهار صد هزار تن در اردوها عليه شهر متمركز شده بودند و از سوى دريا شصت كشتى و بعضى ناوهاى ديگر رابطهء بندر را از همه جا قطع كردند . مع هذا تركان نتوانستند به شهر راه جويند و حتى به محال شهر هم وارد نشدند ، زيرا كه از شهر به خوبى دفاع ميشد . مايهء شگفت است كه ملت بزرگى همچون ملت ترك در كار محاصره اينقدر ناشى و ناتوان باشد . درين بار به كلى ناكام شدند .
--> ( 1 ) - Seville ( 2 ) - Triana ( 3 ) - Guadalquivir